Cz\u0142owiek jako istota symboliczna<\/h2>\n
Przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 historii cz\u0142owiek \u017cy\u0142 w \u015bwiecie symboli.<\/p>\n
Las nie by\u0142 tylko lasem. By\u0142 miejscem zamieszkania duch\u00f3w, demon\u00f3w i \u015bwi\u0119tych. Burza nie by\u0142a tylko zjawiskiem meteorologicznym. Mog\u0142a by\u0107 gniewem bog\u00f3w. \u015amier\u0107 nie by\u0142a wy\u0142\u0105cznie procesem biologicznym, lecz przej\u015bciem do innego wymiaru istnienia. W tym \u015bwiecie symbole nie by\u0142y dodatkiem do rzeczywisto\u015bci. By\u0142y sam\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Duchowny interpretowa\u0142 \u015bwiat przez pryzmat symboli religijnych. Artysta interpretowa\u0142 go przez metafory i opowie\u015bci. Zwyk\u0142y cz\u0142owiek funkcjonowa\u0142 w kulturze, kt\u00f3ra nieustannie nadawa\u0142a znaczenia wydarzeniom codziennym. Wsp\u00f3\u0142czesny cz\u0142owiek \u017cyje natomiast w rzeczywisto\u015bci zdominowanej przez nauk\u0119, edukacj\u0119 i analiz\u0119 mechanizm\u00f3w. Wie, czym jest burza, jak dzia\u0142a m\u00f3zg i sk\u0105d bior\u0105 si\u0119 z\u0142udzenia poznawcze. Z jednej strony jest to ogromne zwyci\u0119stwo wiedzy. Z drugiej strony oznacza to utrat\u0119 pewnej cz\u0119\u015bci dawnego do\u015bwiadczenia symbolicznego.<\/p>\n
Od \u015bwi\u0119tych do potwor\u00f3w<\/h2>\n
Dawniej g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em symboli by\u0142a religia. Dzi\u015b coraz cz\u0119\u015bciej t\u0119 rol\u0119 przejmuj\u0105 gry komputerowe, filmy, seriale i literatura fantastyczna. Dla \u015bredniowiecznego cz\u0142owieka smok by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 religijno-symbolicznego porz\u0105dku \u015bwiata. Dla wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka podobn\u0105 funkcj\u0119 mo\u017ce pe\u0142ni\u0107 smok z fantasy, potw\u00f3r z Wied\u017amina czy bohater ulubionej gry. Nie oznacza to, \u017ce gracz dos\u0142ownie wierzy w istnienie utopc\u00f3w, ghuli czy nekker\u00f3w. Oznacza jednak, \u017ce symbole te pozwalaj\u0105 prze\u017cywa\u0107 emocje, konflikty i pytania egzystencjalne. Potw\u00f3r staje si\u0119 metafor\u0105. Mo\u017ce symbolizowa\u0107 chorob\u0119, uzale\u017cnienie, l\u0119k, \u015bmier\u0107 albo nieznan\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 w\u0142asnej psychiki. Pod tym wzgl\u0119dem wsp\u00f3\u0142czesna kultura popularna wykonuje cz\u0119\u015b\u0107 pracy, kt\u00f3r\u0105 kiedy\u015b wykonywa\u0142y religie i mity.<\/p>\n
![](\"https:\/\/i.redd.it\/01swyatthp811.jpg\")
<\/p>\n
Problem nadmiaru symboli<\/h2>\n
Pojawia si\u0119 jednak nowy problem. Przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 historii symbole by\u0142y rzadkie. Cz\u0142owiek s\u0142ucha\u0142 kilku opowie\u015bci przez ca\u0142e \u017cycie. Uczestniczy\u0142 w ograniczonej liczbie rytua\u0142\u00f3w. Spotyka\u0142 niewiele obraz\u00f3w. Wsp\u00f3\u0142czesny odbiorca w ci\u0105gu jednego dnia mo\u017ce zobaczy\u0107 wi\u0119cej symboli ni\u017c \u015bredniowieczny cz\u0142owiek przez kilka miesi\u0119cy. Internet, filmy, gry, reklamy, media spo\u0142eczno\u015bciowe i sztuczna inteligencja nieustannie produkuj\u0105 nowe obrazy i narracje. W efekcie dochodzi do inflacji symbolu. Tak jak nadmiar pieni\u0105dza prowadzi do inflacji waluty, tak nadmiar symboli prowadzi do inflacji znaczenia. Potw\u00f3r, kt\u00f3ry kiedy\u015b wywo\u0142ywa\u0142 fascynacj\u0119, staje si\u0119 kolejnym elementem przewijanego ekranu. Bohater, kt\u00f3ry mia\u0142 inspirowa\u0107, staje si\u0119 jednym z tysi\u0119cy bohater\u00f3w konkuruj\u0105cych o uwag\u0119. Nie dlatego prze\u017cywamy mniej, \u017ce symbole s\u0105 s\u0142absze. Prze\u017cywamy mniej, poniewa\u017c jest ich za du\u017co.<\/p>\n
Czego zreszt\u0105 cz\u0119\u015bciowo mo\u017cemy do\u015bwiadczy\u0107 na podstawie innego artyku\u0142u z tej strony, w kt\u00f3rym opisuje historie ukrzy\u017cowania cz\u0142owieka nie jako symboliczne prze\u017cycie, ale jako jeden z wielu braindance’\u00f3w, kt\u00f3ry nie wiele zmienia w \u017cyciu. Prawie to samo mamy wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie kiedy nasze emocjonalne prze\u017cycia, dla portali plotkarskich, a takim przecie\u017c jest zasadniczo ca\u0142y internet, liczy si\u0119 dostatecznie silna i negatywna plotka \u2013 wywo\u0142uj\u0105ca napi\u0119cie, zmuszaj\u0105ca do komentowania i tworz\u0105ca ruch na stronie, co w konsekwencji zwi\u0119ksza statystyk\u0119 wy\u015bwietlania reklam i powi\u0119ksza pul\u0119 przychod\u00f3w danego serwisu. I tak jest z ca\u0142ym internetem, czego konsekwencj\u0105 mo\u017ce by\u0107 ca\u0142o\u015bciowe zoboj\u0119tnienie \u2013 brak zdolno\u015bci do emocjonalnego prze\u017cywania czegokolwiek, nawet \u015bmierci najbli\u017cszych.<\/p>\n